De feestdagen komen eraan. Voor veel ouders is dat een periode vol tegenstrijdigheden. Je wilt het graag speciaal maken, maar ook rustig houden. Je hoopt op gezelligheid, maar ziet op tegen de drukte. Je wilt iets meegeven aan je kinderen, maar raakt zelf uitgeput nog voor het kerstontbijt begonnen is. Het goede nieuws is: het kan en mág anders.

We beginnen vaak met goede bedoelingen. Een mooie tafel, een paar vaste tradities, en vaak ook een strakke planning. Maar eerlijk is eerlijk: december met kleine kinderen volgt zelden het plan.

Wij hebben inmiddels geleerd dat verkeerde verwachtingen heel normaal zijn. Elk jaar hopen we dat het eten op tijd lukt, dat er niet te veel rommel of speelgoed uitgedeeld wordt, en dat de kinderen vroeg naar bed gaan zonder suikerstuip van het toetje. Maar de realiteit is anders. De drukte van een grote familiebijeenkomst zorgt er al voor dat kinderen anders reageren. Onze zoon en zijn nichtje vinden elkaar geweldig en zijn al aan het keten vanaf het moment dat ze binnenkomen. Het avondeten schuift, kinderen eten slecht, bedtijd loopt uit. En wij als ouders zijn ook moe van alle prikkels en drukte.

Toch, als we terugkijken, ging het er niet om dat alles strak volgens plan verliep. Het ging om de sfeer. De ontmoeting. De verbondenheid. Dat was voor ons het moment om het los te laten. Niet achteraf, maar vooraf. De regels iets minder strikt en de verwachtingen iets losser. Want dan ontstaat er ruimte om echte momenten te creëren, met elkaar.

Als ouders voelen we soms de druk om iets ‘speciaals’ te maken van deze dagen. Maar voor jonge kinderen is speciaal vaak heel eenvoudig. Ze hebben geen overvloed aan activiteiten of cadeaus nodig, maar rust, herkenning en nabijheid. Vanuit de Montessori-visie weten we hoe belangrijk een voorbereid ritme is. Kinderen voelen zich het veiligst in een omgeving die voorspelbaar en eenvoudig is. Dat geldt misschien nog wel extra tijdens de feestdagen. Je hoeft dus niet steeds méér te doen. Juist minder prikkels, minder spullen en minder haast zorgen ervoor dat een kind de ruimte krijgt om te ontspannen. En jij als ouder ook.

Rustig de feestdagen doorkomen betekent niet dat je alles onder controle hoeft te hebben. Het betekent wél dat je bewust kiest. Kies waar je energie naartoe gaat. Laat de dingen die veel vragen los. En wees realistisch in wat je van je kind verwacht. Een peuter die net drie is, kan geen uren aan tafel zitten. Een baby zal de kaarsjes prachtig vinden, maar niet stil zijn tijdens de overdenking. En dat is prima.

 

Daarom hieronder zes ideeën die kunnen helpen om de feestdagen rustiger te beleven, voor je kind én voor jezelf:

1. Bedenk vooraf wat je níet gaat doen – en ken je non-negotiables
   Niet alles hoeft. Laat bewust iets weg. Geen kersttraktaties voor de hele familie? Prima. Geen tafelschikking die zo in een magazine kan? Is niet erg.
   En andersom: weet wat voor jou wél belangrijk is. Een rustig ontbijt samen? Op tijd naar huis? Eén cadeautje per kind? Als je dat vooraf helder hebt, kun je beter grenzen aangeven zonder schuldgevoel.
   
   
2. Kijk naar het ritme van je kind
   Plan de dag zoveel mogelijk rond bekende eet- en slaaptijden. Dat helpt met plannen, dingen weglaten en die middagslaap tijdens de feestdagen is altijd welkom.
   
   
3. Beperk het speelgoedaanbod
   Uit onderzoek blijkt dat overdaad averechts werkt. Liever één of twee goed gekozen cadeaus dan een tafel vol spullen. Kies iets dat echt bij de fase van je kind past.
   
   
4. Bereid je kind (en jezelf) goed voor op samenkomsten
   Leg uit wat er gaat gebeuren. Wie er komt. Waar het is. Hoe lang het duurt. En ook: wat je kind zintuiglijk kan verwachten. Denk aan veel mensen, muziek op de achtergrond, drukte, honden die blaffen of andere kinderen die hard praten.
   
   Een voorbeeldzin voor jonge kinderen:
   We gaan vanmiddag naar opa toe. We blijven daar ook gezellig avondeten. Je nichtje en neefje zijn er ook. Het zal druk zijn, met veel mensen, misschien staat er muziek aan en de hondjes blaffen vaak. Je mag eerst spelen met je nichtje. Dan gaan we met z’n allen aan tafel en na het toetje nemen we afscheid en gaan we naar huis. Als we thuiskomen ga je meteen naar bed.
   
   Jonge kinderen kunnen geen klok kijken, maar begrijpen wel wat er komt als je het benoemt in gebeurtenissen. Dat geeft overzicht en rust.
   
   
5. Laat de teugels op tijd vieren
   Speciale dagen vragen om flexibiliteit. Mag er een extra koekje? Blijft bedtijd wat later? Dat mag. Het is maar één dag.
   
   
6. Onthoud waar je het voor doet en voor wie je het mooi wilt maken
   Niet voor de foto’s, of omdat het ‘hoort’. Maar voor de mensen waar je graag mee wilt verbinden. En voor het kind dat je de ruimte geeft om zichzelf te zijn.

 

Rustige feestdagen ontstaan niet vanzelf. Ze vragen keuzes. Maar het zijn geen moeilijke keuzes. Eerder kleine verschuivingen in hoe je kijkt, wat je verwacht, en wat je los durft te laten. Want als er iets blijft hangen van deze tijd, dan is het niet de perfect opgemaakte tafel of het strak geplande tijdschema. Het is het gevoel dat het goed en fijn was. Dat je samen was. Dat je kind zich veilig voelde, en jij misschien ook.